Niệm con,

Mười hai chữ.

Trong suốt cuộc đời tu học của thầy trò chúng ta, bao giờ thầy cũng tự nhắc nhở và cũng thường xuyên nhắc nhở các con cố gắng ghi nhớ mười hai chữ – mười hai chữ này nghe hoài, vì ai cũng nói được và lại nói rất nhiều, nhưng nói để mà nói chứ ít được mấy ai làm đúng, ngay cả thầy trò chúng ta cũng thế, có lẽ tất cả chúng ta đều là “Phàm tăng”. Tuy không làm được hoàn toàn, ít ra chúng ta cũng phải biết cái “Không đúng” của mình và phấn đấu tu tập lần lần để xứng danh là người con Phật, người trưởng tử, trưởng nữ của Như Lai, vì mười hai chữ này tạo nên phong thái của một tu sĩ – thiếu ứng dụng nó vào cuộc sống thì chúng ta cũng chỉ là một con người bình thường mà còn tệ hại hơn người bình thường nó trở thành tầm thường, vì chúng ta đã và đang khoác cái lốt Tu sĩ, con đừng cười thầm, hãy nhìn thật kỹ vào mình, vào các pháp hữu của con để thấy, mà phải thấy cho rõ, cái rõ thầy muốn nói nghĩa là thấy rất thật, đừng mang kính màu mà nhìn và cũng đừng mang cái tâm thiên kiến, cố chấp mà thấy. Mười hai chữ này là: “Xả Thân Cầu Đạo, Xả Phú Cầu Bần, Tam Thường Bất Túc”, dĩ nhiên thầy muốn nhắc con hiểu đúng nghĩa, đúng ý và thực hành đúng thời, đúng việc – đó là một nghệ thuật sống cao thượng, sống chân chánh. Chánh mạng.

(

Rồi,… Bốn chữ

Khi con đến với Phật, với chùa, với thầy, với các Pháp hữu, thầy biết tâm con rất trong sáng, rất dũng mãnh và cũng rất thánh thiện. Con thấy cuộc sống ở chùa rất đẹp, rất giải thoát. Đúng, nhưng lâu rồi quen đi, một cành hoa đẹp, ngắm lâu, nó chỉ là cọng cỏ, cọng cỏ có hương sắc… cũng đúng, chưa nói đến khi tiếp xúc, khi mân mê sờ mó, lâu ngày thì nó không là gì cả – đôi lúc nhàm chán nữa là khác – nhàm chán còn đỡ, đụng chạm sinh bất mãn – bất mãn sinh chống đối và thế là thối tâm, là ân hận, là buồn rầu chán nản – nhưng nó vẫn là cành hoa đó chứ con! Tại vì con cả đấy, vì con không áp dụng bốn chữ, chỉ bốn chữ thôi, con sẽ thấy khác, nhận chân khác và từ đó mà sống khác, nghĩa là tiếp tục sống với cái tâm ý ban đầu, thầy khỏi giải thích, chỉ nhắc để con áp dụng thử xem: “Diệt Ngã – Phá Chấp”. Dù không nói, con cũng sẽ khởi lên cái tâm “Thầy dạy con như thế, vậy thầy đã ứng dụng chưa?”. (Ngày xưa, là đệ tử, ít ai dám khởi cái tâm này, nhưng bây giờ thì nhiều lắm. Văn minh, bình đẳng theo nọc độc của những tư tưởng phi nhân bản). Thầy nói có, không nhiều thì ít, nếu không, làm sao thầy biết để dạy, mà nhắc con? Trên bốn mươi năm, gần ½ thế kỷ ở chùa, nuôi dạy bao lớp đệ tử, thọ dụng của đàn na tín thí biết bao cơm áo, xây dựng biết bao cơ sở, tiếp xúc biết bao hạng người, cư trú biết bao trú xứ, sống dưới bốn (4) chế độ và cũng ở tù vì đạo vì nước bốn (4) lần. Thầy học ở trường đời khá nhiều bài học, những bài học xứng đáng, rất thực tế, rất cần thiết trong đối nhân xử thế, trên con đường hoằng pháp lợi sanh, trên con đường đi lần đến bến bờ giải thoát. Có điều, đôi lúc nóng lòng truyền trao kinh nghiệm, truyền trao kiến thức cho các con, cho hàng hậu học, do cái nhiệt tâm thiện chí đó mà các bậc Sư Trưởng trở thành khó tính, gắt gỏng khi thấy đàn con cháu sai lầm, dù sai lầm rất nhỏ, do khuyết điểm này mà các thế hệ ít cảm thông nhau, đôi lúc các con âm thầm phản ứng, thế là cái hố ngăn cách thêm sâu. Lớp lớn thấy lớp nhỏ chỉ lo ăn chơi, buông lung, giải đãi, lười biếng, thiếu đạo hạnh, kém phong cách, đua đòi, háo danh, háo thắng… Lớp nhỏ nhìn lớp lớn là cổ lỗ sĩ, cố chấp, phong kiến, quan liêu, khe khắt, ỷ lớn – trong đó có thầy trò chúng ta.

Như con biết đó, bao lần thầy nhắc nhở con, những gì mà thầy trò chúng ta đã thấy, đã nghe, tốt đẹp thì phải tiếp thu để bắt chước, để học theo, làm theo. Không tốt, thì cũng cần mở mắt ra mà xem cho rõ, tư duy mà thấy cho thông, để mà rút kinh nghiệm, mà tránh. Có người bảo “Đời là một trường đại học vĩ đại”, thầy thấy đúng vô cùng. Sách vở, lời giảng của các giáo sư, giáo viên, giáo thọ ở bục giảng chỉ là lý thuyết, thu hẹp vài nét ở trường đời mà thôi, trường đời mới bao la, mới thực tế, càng va chạm, càng vấp ngã, càng đau khổ đó mới là chất liệu, mới là hành trang đích thực cho con người đi đến thành công, cho con người tu sĩ nhận chân đích thực của cuộc sống, và từ đó mới nhận ra giá trị của sự tự tại và giải thoát mà chúng ta đang thực tập, đang nhắm đích.

Thế mà, Niệm ơi,

Con thấy đó, trong huynh đệ chúng ta, các pháp hữu chúng ta còn vướng mắc quá nhiều về các pháp hữu vi dù biết rằng phi hữu phi vô. Ai cũng nói được, nhất là các vị bán thế xuất gia, mới hôm trước, hôm sau đã muốn làm hòa thượng và cũng có người đã tự xưng hòa thượng, cọng thêm cái nạn là chạy chọt, xin xỏ để được tấn phong, không biết như vậy có ích gì trên đường giải thoát!

Niệm ơi,

Hiện tình Phật giáo chúng ta đang trải qua một giai đoạn thử thách hết sức cam go, nội ma cũng nhiều mà ngoại chướng không ít. Những việc làm không mấy đẹp từ phía chúng ta, chính chúng ta, vài vị tăng ni và Phật tử tranh dành chùa chiền, đất đai, nội bộ thì mất tình đoàn kết, thiếu yêu thương, lại còn làm trò cười cho ma vương, cho ngoại đạo. Những hiện tượng đua đòi chạy theo học vị, chức quyền, làm giảm sút tinh thần diệt ngã phá chấp của Phật giáo. Làm ông thầy “Tỳ kheo bất bái quân vương” mà phải lòn cúi, chạy chọt để có chút danh hảo, một chút lợi thừa, liệu có đáng, phải không con ? “Uy vũ bất năng khuất, tiền tài bất năng phục” đó là phong thái của kẻ trượng phu thầy mong con nhớ kỹ. “Phù xuất gia giả, phát túc siêu phương, tâm hình dị tục, thiệu long thánh chủng… …”, thầy trò chúng ta đã học khi mới bước chân vào chùa, chúng ta không thể quên, nhất định đừng quên. Con phải nhớ, khi đã là người xuất gia thì đời sống phải thanh tịnh, tránh những phiền phức vô lý, sống cần đơn giản, cảm thông nỗi cơ cực của đa số quần chúng Phật tử mà trải rộng lòng từ. Con thấy, Phật tổ dạy “nhất cử nhất động của chúng ta điều phải trì kệ chú vì đó là cách tốt nhất để diệu hóa đời sống của mình”. Học thì có học, ai cũng có học nhưng hành trì thì lơi lỏng quá, vì vậy dễ đánh mất mình mà không biết, đừng nhầm lẫn phương tiện là cứu cánh, đừng định đoạt xu hướng của mình trên sự HƯỚNG VỀ MÌNH nó sẽ trở thành ích kỷ và hèn hạ, chí trượng phu sẽ không còn. Chúng ta, người xuất gia, là tu sĩ khác với thế gian, phải trên thế gian mà nhìn xuống thế gian, nhìn thế gian với đôi mắt của đức Quán Thế Âm: Từ nhãn thị chúng sanh, với cõi lòng của ngài Địa Tạng: Địa ngục vị không thệ bất thành Phật, với lời đại nguyện của ngài A Nan: Ngũ trược ác thế thệ tiên nhập. Có như thế, họa hoằng, chúng ta, thầy trò chúng ta ăn cơm tín thí, mặc áo đàn na mới bớt phần xấu hổ. Vì ý thức tự trọng mặc thêm chiếc áo tàm quý sẽ giúp chúng ta giữ được và phát huy đạo nghiệp, ngược lại, nguy hại lắm, phải không con ?

Đêm đã khuya, thầy hẹn con thư sau.

Trích Phật Ân số 7

PL. 2548